Obłędne koło bólu | Okiem lekarza
Kopiuj tekst
Obłędne koło bólu | Okiem lekarza

Obłędne koło bólu | Okiem lekarza

Rekordy sprzedaży biją leki przeciwbólowe, które uwolnione z jarzma lekarskiej pieczątki zajmują półki sklepów spożywczych i stacji benzynowychpomiędzy waflami a dropsami.

Każdego roku wzrasta ilość leków dostępnych z listy OTC, czyli leków bez recepty. Dzięki temu manewrowi firmy farmaceutyczne zyskują otwartą drogę do publicznych akcji promujących wiele leków, które wcześniej ukryte były w receptariuszu lekarza ordynującego preparaty na receptę. Rekordy sprzedaży biją leki przeciwbólowe, które uwolnione z jarzma lekarskiej pieczątki zajmują półki sklepów spożywczych i stacji benzynowych pomiędzy waflami a dropsami.

NA BÓL ZĘBA I GŁOWY
Uzależnienia towarzyszyły człowiekowi od zarania jego dziejów. Nie inaczej jest teraz. Tytułowe (o)błędne koło addycji jest w stanie wciągnąć każdego, dopasowując podstępne sposoby zachęty indywidualnie do grupy docelowej, która potencjalnie może wpaść w jego krąg. Producenci leków przeciwbólowych doskonale wiedzą, kto chętnie sięga po ich medykamenty. Wystarczy teraz podobne preparaty odpowiednio nazwać, by stworzyć u potencjalnego nabywcy wrażenie, iż ma do czynienia z innowacyjną konstrukcją leku. Tak więc swobodnie może kupić reklamowane tabletki przeciwbólowe na ból zęba, kręgosłupa, na bóle menstruacyjne, na ból głowy, na noc, na dzień itp. A to wszystko, to przeważnie ta sama substancja czynna z pewnymi ewentualnymi dodatkami!

PRZECIWBÓLÓWKA ZAMIAST DIAGNOSTYKI
Ponieważ najczęstszą niepożądaną dolegliwością, na którą się skarżymy, jest ból, a leków przeciwbólowych na rynku mamy dostatek i to w dodatku dostępnych bez recepty, to groźne wrota prowadzące do nadużywania i w końcu do uzależnienia się od tych leków stoją szeroko otwarte. Każdego roku wzrasta w Polsce sprzedaż leków przeciwbólowych. Oczywiście problem ten dotyczy nie tylko naszego kraju.
Jeśli prześledzimy dane epidemiologiczne,to najczęstszą przyczyną sięgnięcia po lek
przeciwbólowy jest ból głowy. Najpierw jeden raz na tydzień, potem kilka razy w tygodniu, aż
w końcu codziennie leki przeciwbólowe stają się częścią menu. Bóle głowy, kręgosłupa, stawów kończyn zarówno dolnych, jak i górnych itp. niesłusznie uważane są za niegroźne, co pozwala w mniemaniu osób cierpiących z tego powodu na ominięcie procesu diagnostyki i sięgnięcie po lek przeciwbólowy bez konsultacji z lekarzem. To błąd! W pewnym momencie
staje się nieważne, czy głowa boli faktycznie, czy też nie. Paradoksalnie w fazie uzależnienia próba odstawienia leku przeciwbólowego generuje ból wynikający ze zjawiska „z odbicia”.

NIE MA ŻARTÓW
(O)błędne koło uzależnienia lekowego zaczyna wirować coraz szybciej, a narastające objawy uboczne stosowania leku pogarszają tylko sytuację, w której znalazł się chory. W oddziałach chirurgicznych i gastroenterologicznych często są leczeni chorzy z krwawieniem z górnego odcinka przewodu pokarmowego spowodowanym przewlekłym przyjmowaniem niesterydowych leków przeciwzapalnych bez kontroli lekarza. Nadużywanie leków
z tej grupy często prowadzi do pojawienia się nudności, zgagi, zaostrzenia choroby
wrzodowej żołądka lub dwunastnicy, a także zaostrzenia objawów astmy. Rzadziej leki
te mogą uszkodzić komórkę wątrobową.Z częstych objawów ubocznych występujących
u osób nadużywających leków przeciwbólowych wymienia się duszność, zawroty głowy i zaburzenia rytmu oddawania stolca. W skrajnie ciężkich przypadkach przedawkowania może dojść do stanu zagrożenia życia.

NADZIEJA W EDUKACJI
Wpaść w koło uzależnienia jest bardzo łatwo. Wyrwać się z niego bardzo trudno, a czasami staje się to niemożliwe. Co gorsza, nie ma gotowej rady, jak temu zapobiec. Apelowanie
do rozsądku dorosłych ludzi addycyjnie stosujących leki przeciwbólowe jest pomysłem słabym, gdyż tego typu komunikaty są po prostu nieskuteczne. Pewnym rozwiązaniem
byłaby edukacja mająca swój początek w przedszkolach i szkołach, rozwijana w ramach nieistniejącego przedmiotu „Żyję z głową”. Może za kilkanaście lat zaczęlibyśmy odczuwać skutki powszechnego posiadania głowy, a w niej mózgu i to we wszystkich obszarach szeroko pojętego życia. Ale to już apel do polityków,którzy i tak zajęci są zupełnie czymś innym.


dr n. med. Maciej Świtoński
chirurg, autor telewizyjnych programów medycznych
Na Twój adres e-mail została wysłana prośba o potwierdzenie subskrypcji.
Potwierdzając subskrypcję wyrażasz zgodę na przetwarzanie Twoich danych w celu otrzymywania treści publikowanych w serwisie.